Descrición

O Tombo A compila a transcrición dun conxunto de doazóns e privilexios rexios que beneficiaron e engrandeceron a sé compostelá. Ese interese por parte da Igrexa de recompilar estes documentos débese a un agradecemento pola xenerosidade mostrada polos monarcas desde Afonso II, ao mesmo tempo que serviría de estímulo a futuras concesións.

No prólogo déixase constancia da intención do tesoureiro Bernardo de acometer este labor, ademais de datar o seu inicio no ano 1129. Foi rematado contra 1255, e alcanzou un total de 71 folios que se foron engadindo, malia que houbo interrupcións puntuais, ao longo de catro fases de execución.

Boa parte do seu valor artístico recae nas miniaturas, que representan aos protagonistas dos privilexios e doazóns narradas. As primeiras ilustracións son de grande importancia: represéntase a inventio no lado inferior dereito e os retratos de Afonso II e Ordoño I na parte superior da páxina. A representación do bispo Teodomiro no momento de confirmar o descubrimento da tumba do Apóstolo Santiago e dos seus discípulos Teodoro e Atanasio xunto cun anxo turiferario no antigo mausoleo inicia o modelo iconográfico que se seguirá durante séculos. Por outra banda, os retratos dos reis serán imitados ao longo de boa parte da obra. Deste modo, os monarcas aparecen entronizados, con coxín, proxectados en altura e cos pés sobre un escabelo.

Nas dúas fases seguintes, datadas respectivamente entre 1180 e 1211-1216, destacan as miniaturas de Fernando II e Afonso VIII (IX), representados a páxina completa na súa condición de reis privativos de León e Galicia.

Na última e cuarta etapa, engádense os retratos de Fernando III e Afonso X. Ambos os dous ocupan a metade da páxina, pero prescinden do león na parte inferior.